Τρίτη, 4 Αυγούστου 2015

Ανθόνερο & αιθέριο έλαιο από ρίγανη .

Ρίγανη! Origanum vulgare λοπόν.
Ξανά, αυτή η θαυμάσια οικογένεια των Χειλανθών (Lamiaceae)


Σε αντίθεση με το θρούμπι και το θυμάρι,
για αυτό το όμορφο κορίτσι θα βρω στο διαδίκτυο και ελληνικές αναφορές.
Ίσως γιατί από τη φύση της επιτρέπει πιο εύκολα τη χρήση της στην κουζίνα:
Είναι πιο τρυφερή από τα άλλα δυο ξαδελφάκια της
Κατά τα άλλα,δεν είμαι τόσο σίγουρος ότι ανυποψίαστος ων
 θα μπορούσα -με κλειστά τα μάτια-να τα ξεχωρίσω
πχ, μέσα στη σαλάτα!;
(Συγκομιδή από την ομάδα μετά το μπανάκι)
Τα ανθόνερα και τα αιθέρια έλαια είναι σχετικά παρθένο έδαφος,
δεν έχουμε παράδοση σε αυτά σαν τόπος
-πράγμα που σίγουρα στη ζωή της δικιάς μας οικογένειας έχει αλλάξει!
(Εδώ,η πριγκίπισσα ξεραίνεται δίπλα στην μυρσίνη
 που περιμένει να πάρει σειρά για τον άμβυκα)
Η συγκομιδή είναι φέτος πλούσια σε όλα!
Ειδικά για την ρίγανη, μπορώ να είμαι αυτάρκης
από την αυτοφυή της βλάστηση σε ένα μόνο αγρό
μετά από έξι περίπου χρόνια υποστηριζόμενης βλάστησής της
(πάντα όμως ξηρικά,χωρίς καθόλου πότισμα)
-παίρνοντας από 4 στρέμματα με ελαιόδεντρα ...
...γύρω στα 5 κιλά ξερής δρόγης .
Στα τελικώς παραγόμενα ανθόνερα και αιθέρια λάδια
δυσκολεύομαι ακόμη περισσότερο να βρω τις διαφορές τους
ανάμεσα σε ρίγανη,θρούμπι και θυμάρι.
Υπάρχουν και είναι λεπτές και ενδιαφέρουσες.
Ωστόσο μέσα στην τέτοια αφθονία, που να ασχοληθώ...
Και πάντως τα χρησιμοποιώ όλα με τον ίδιο τρόπο!



Άδεια Creative Commons
Αυτή η εργασία χορηγείται με άδεια   Ελεύθερων Έργων Κουλτούρας


Essential oil and hydrosol
 from aerial parts of Origanum vulgare after hydro-distillation. 

Κυριακή, 5 Ιουλίου 2015

Ανθόνερο-αιθέριο έλαιο από θυμάρι (Thymus vulgaris,oικ.Χειλανθών (Lamiaceae))



Τα ...ξαδελφάκια,έχουν την τιμητική τους αυτή την εποχή!
Θρούμπι,θυμάρι ρίγανη,μέντα.
(Η ματζουράνα μου λείπει προς το παρόν σε επαρκή ποσότητα)


Το καθένα, με την ιδιαίτερη προτίμησή του σε έδαφος και τοποθεσία.

Σε αυτή την ανάρτηση,
το θυμάρι, ξεχωριστός ερημίτης σε φτωχά βραχώδη χώματα.

Αλλά και βασιλιάς:
Χωρίς αμφιβολία,τα πιο δυνατά αποστάγματα
-τόσο το ανθόνερό του όσο και το αιθέριο έλαιο του-
όλης της χρονιάς.


Κύριο συστατικό τους, οι αντισηπτικές θυμόλη και καρβακρόλη.

Δίκαια φέρει το όνομά του από τα παλιά.
Θύμος,ζωική και ζωτική δύναμη.
 
Δεν νομίζω οτι ξαφνιάζει ιδιαίτερα
 το ότι δεν βρήκα επιστημονικές αναφορές στα ελληνικά,


...αλλού ψάχνουμε εμείς σε αυτό τον τόπο τους θησαυρούς,δεν είναι;

                                     
Essential oil and hydrosol
 from aerial parts of 
Thymus vulgaris  
after hydro-distillation. 

Άδεια Creative Commons
Αυτό το εργασία χορηγείται με άδεια Creative Commons Αναφορά Δημιουργού 4.0 Διεθνές .

Πέμπτη, 2 Ιουλίου 2015

Ανθόνερο-αιθέριο έλαιο από θρούμπι (Satureja thymbra, οικ. Χειλανθών Lamiaceae)

Άδεια Creative Commons
Αυτό το εργασία χορηγείται με άδεια Creative Commons Αναφορά Δημιουργού 4.0 Διεθνές .






Θρούμπι,γιέ!

Ανάμικτο με ανθόνερο 

από πεύκο,κυπαρίσσι και δεντρολίβανο.


Η Χρονιά με τα ανθόνερα από βότανα
 ξεκινάει κανονικά -όπως και τα σχολεία,φθινόπωρο.
Εκεί κάπου θα έπρεπε να ξεκινήσω 
με την πρώτη ανάρτηση που να τα αφορά.
Με πρώτο το δεντρολίβανο.
Με το... "κανονικά" όμως,
 μάλλον και φέτος δεν επρόκειτο να ανεβάσω τίποτα!
Και είναι η τρίτη μου χρονιά που όχι μόνο ασχολούμαι,
αλλά έχουν μπει και για τα καλά στη ζωή μας!
Αλήθεια,
λίγα είναι αυτά που μέσα σε αυτά τα τρία χρόνια
 δεν περάσανε μέσα από τον άμβυκα!

Θρούμπι, Ρίγανη.
Πολυετή  ξαδελφάκια .
Στον ένα αγρό, μου προέκυψε αυτοφυές 
το θρούμπι.
Αυτός ο αγρός είναι πιο πετρώδης.
Σε έναν άλλο,
  πιό εύφορο και ψηλότερα σε υψόμετρο,
η ρίγανη.

Με τη μέθοδο της "ακαλλιέργειας"  που εφαρμόζω καταργώντας την άροση
έπεκτείνω την βλάστησή τους παράλληλα προς την κύρια καλλιέργεια ,
πάντα ξηρικά,χωρίς να ποτίζω.
 Έτσι οι αγροί μετατρέπονται με το πέρασμα των χρόνων από καθαρά αγροτικές ,
 σε επιλεκτικά ημιφυσικές περιοχές. 
Πολλή δουλειά,  σκέφτομαι.
Ναι,μα το αποτέλεσμα με αμείβει μοναδικά μπορώ να πω ,
σίγουρα πάντως ,πλουσιοπάροχα!

Το χειμώνα μεταφυτεύω αφού αφαιρέσω την κόμη τους
 νεαρά φυτάρια σε θέσεις που βολεύουν.
Δυο με τρία χρόνια μετά κάνω την πρώτη συγκομιδή βλαστών
Το ανθόνερο από θρούμπι το παίρνω μετά από υδρο-ατμοαπόσταξη
σε ίση ποσότητα περίπου όση και η δρόγη,
τα κομμένα στελέχη
-αυτό άλλωστε είναι γενικώς το μέτρο σε όλα τα ανθόνερα που παράγω
Ο άμβυκας χωράει περίπου τρία κιλά δρόγης,
στα δύο λίτρα ανθόνερου σταματώ την απόσταξη
το δε νερό που χρησιμοποιώ,βρόχινο
Βασικό συστατικό στα αποστάγματα, η αντιοξειδωτική φαινόλη καρβακρόλη
με αντιβακτηριδιακή, αντιμικροβιακή,μυκοστατική και μυκητοκτόνο δράση.

Αυτή είναι η εικόνα στο τέλος της απόσταξης.
Η συγκομιδή στην αποκάτω φωτό είναι από τα πέρυσι....
...μέσα στον Ιούλιο.
Έδωσε δε εξαιρετικής δύναμης ανθόνερο και αιθέριο έλαιο
με διαφορετικά χρώματα και αρώματα σαν πιο προχωρημένο χρονικά από το "φρέσκο" στο ξεκίνημα του τον Ιούνιο!
Τα φρέσκα ανθόνερα, εποχιακά δεν λείπουν πια ποτέ από το σπίτι
 η δε χρήση τους καθημερινά στο πρόγραμμα από το πρωί ως το βράδυ.
Συμπληρώνουν πια απαραίτητα το εποχιακό μενού
 σε φρούτα και λαχανικά.

Με αλάτι ή χωρίς για τα δόντια,
πλύσιμο του προσώπου ή μετά το ξύρισμα σαν ενυδατική λοσιόν,
στο κεφάλι και στο σώμα,στα δάχτυλα των ποδιών
σε ενυδατικές μαλακτικές κρέμες ημέρας με κερί ή σε εντομοαπωθητικές
στο σπιτικό σαπούνι αντί για νερό
ακόμη και στο πλυντήριο ρούχων,στο σιδέρωμα...

 Σε όλους μας αρέσει το βράδυ ,
μετά το βούρτσισμα των  δοντιών πριν τον ύπνο
μια γουλίτσα
 που πριν την πιούμε 
θα την "γυρίσουμε" για λίγο στο στόμα
-...άλλη αίσθηση:
 Τόσο να το πίνω ,
όσο και να το μυρίζω 
στα στοματάκια των μικρών...-
Οι προτιμήσεις μοιράζονται:
Μερικά το προτιμούν σκέτο,να καίει αντί για ανάμικτο 
με κάποιο άλλο ανθόνερο!



Essential oil and hydrosol
 from aerial parts of Satureja thymbra after hydro-distillation.

Παρασκευή, 8 Φεβρουαρίου 2013

Με το διαθλασίμετρο, στο περιβόλι των εσπεριδοειδών.

Εκπλήξεις 
με περίμεναν
 με τη χρήση φέτος για πρώτη φορά του 
διαθλασίμετρου...
...με το οποίο μέτρησα
(κατά προσέγγιση)
το ποσοστό επί τοις εκατό
των σακχάρων στους καρπούς .

(Στις πιο πολλές φώτο στο πλάι η από κάτω,
διακρίνεται η μέτρηση με το εργαλείο των σακχάρων.)
Έτσι λοιπόν,
και ενώ βρίσκομαι 
στην καρδιά του χρόνου ωρίμανσης των ¨ξινών¨ ,
ξεκίνησα με ...
μια ερώτηση:
Πως θα ήτανε το πορτοκάλι εάν δεν ήτανε καθόλου ξινό;

Η απάντηση που θα  έδινα εγώ
είναι ότι...
...δεν θα ήτανε πια πορτοκάλι !
Πράγματι!
Με το ζόρι  χαρακτηρίζω ¨πορτοκάλι¨
το ΄ντόλτσι¨  η ¨ντόλτσο¨
μια και
 στερείται τελείως οξύτητας
( μαζί φευ- και βιταμίνης C...)
Ξεκινάω όμως με αυτό,
χρησιμοποιώντας το
για δείκτη.


Να αρχίσω λοιπόν να γράφω
 για πραγματικά πορτοκάλια;
Σε Βαλέντσια 
(VALENCIA),
 βρέθηκα με δύο κλώνους.
Έναν αγορασμένο από φυτώριο,αυτόν τον κλασσικό...
...που τον διάλεξα
γιατί βρισκόμουνα στα ουράνια το καλοκαίρι 
όταν νέος κάποτε
σε διακοπές φοιτητικές
 δοκίμαζα τον καρπό του.
 Μου φαινότανε μέσα στο λιοπύρι σαν θαύμα 
αυτός ο συνδυασμός
γλύκας και οξύτητας...
 ...τόσο ιδανικός στο να  ξεδιψά...
 Το χρώμα του στη φλούδα,πόσο με γέλαγε.!
Έτσι θαμπό...
 ...Και μέσα ,ο ήλιος....


 
Ο άλλος όμως κλώνος...

Αυτός λοιπόν
 είναι σαν ποικιλία ένας γρίφος για μένα...
Δεν είναι ¨καθαρόαιμος¨
-κάτι ανάμεσα σε Βαλέντσια και Σαγκουίνι.
Καρπός μέτριου μεγέθους με λίγα σπέρματα
ωριμάζει τον ίδιο μήνα με τα σαγκουίνια,
-τώρα δηλαδή-
με ελάχιστες αποχρώσεις όμως κόκκινου...
 
Να ήρθε άραγε
 μαζί με τους πρόσφυγες παππούδες
από μικρασία μεριά;;;
Τον βρήκα στην αυλή της γιαγιάς,
στον προσφυγικό συνοικισμό.
Καθώς έχω προτίμηση στα χυμοειδή πορτοκάλια
(και στα παραμύθια),
το μπόλιασα στο χωράφι.
Ένα δέντρο που τα (τετράποδα) ποντίκια
του επέτρεψαν να προχωρήσει πιο γρήγορα από  άλλα
και  το χορταίνω...


Από κάτω,πάμε στο πορτοκάλι Μόρο.
Ένα είδος  ΣΑΓΚΟΥΪΝΙ
που είναι και η αδυναμία μου...
Ενώ εδώ ,
το ¨κλασσικό¨...
γνωστό πορτοκάλι Σαγκουϊνι ...
Το δέντρο του,
 είναι μοναδικό στον αγρό.
Στο φυτώριο,τα ζήτησα όλα,
 από τρία.
Τι έγιναν τα αδερφάκια του,άγνωστο.
Είναι σε αυτά που πάγωσαν τον επόμενο χειμώνα;
Μήπως σε εκείνα που χάθηκαν 
καθώς μασούλησαν την φλούδα τους τρωκτικά; 
Έχει δε, αργή ανάπτυξη.
Καθώς λοιπόν άργησε να μπει σε παραγωγή,
δεν μπόρεσα να καταλάβω τι είδους ήταν
και να το πολλαπλασιάσω
όπως θα το ήθελα.

Όταν μιλάμε μεταξύ μας για πορτοκάλι
-άσχετα αν το συνειδητοποιούμε η όχι-
στο μυαλό μας,
 των περισσότερων νομίζω,
στρογγυλοκαθισμένος βρίσκεται και όχι τυχαία,
 ο βασιλεύς ¨Μέρλιν¨!
Από κάτω στην φωτό,
ένας ...κάπως ξυνός
προς το παρόν σωσίας του:
Πρόκειται
 για την ποικιλία Ναβαλίνα (Navel).
Μοιάζει με το...
...παλιό Μέρλιν.
Φυσικά,
υπάρχει και αυτό.
Το κλασσικό Μέρλιν εννοώ.
Για την σύγκριση:
Αριστερά με ομφαλό διακριτό το Μέρλιν,
δίπλα του η  Ναβαλίνα.
Από κάτω,
σε μέτρηση το κλασσικό Μέρλιν. 
...βασιλεύει και στα σάκχαρα:
Η πιο γλυκιά μέτρηση:
Σχεδόν 14% σάκχαρα.
Η σύγκριση ως προς την μέτρηση των σακχάρων,
είναι και ο λόγος ύπαρξης του...σωσία:
Ωριμάζει αργότερα
και κυριαρχεί στο πεδίο Αντ Αυτού!


Μανταρινάκια τώρα!
Αρχή με το ...

...το Χιώτικο λεγόμενο.
Το έχω σε δυο παραλλαγές:
Στο ένα η φλούδα έχει πιο βαθύ κόκκινο χρώμα.
Φαίνεται οτι είχε λιγότερα οξέα
Και λέω ¨φαίνεται¨
γιατί 
καθώς οι δυο μεγαλύτεροι μικροί γιοί το προτίμησαν
τα δε δύο δέντρα,
το μεν τα έκανε πολλά και μικρόκαρπα
το δε άλλο παρενιαυτοφόρησε 
δίνοντας φέτος λίγους καρπούς...
... έτσι....
...δεν πρόλαβα 
όχι να το μετρήσω,αλλά ούτε και να το φωτογραφίσω! 
  

Το Ενκόρ (ENCORE) 
-μανταρίνι, 
ώριμο εντελώς,γύρω στο Μάη...
 Πολύ χαρακτηριστικό,¨πλακέ¨,σφιχτό μανταρίνι,
με πολλά σπέρματα  και ιδιαίτερη γεύση...

...που,όπως φαίνεται,
δεν υπολείπεται της παρέας του σε σάκχαρα.
Αλλά,με το οποίο 
στον αγρό
έχω κάποια δυσκολία.
(Είναι πιο ευαίσθητο σαν ποικιλία στα αραιά καλοκαιρινά ποτίσματα-
το φθινόπωρο με τις βροχές,σκάει.)

Ας πάω τώρα
 στο μανταρίνι
Ορτανίκ
(ORTANIQUE).
 Ανοιξιάτικο (κανονικά) μανταρίνι...


...που το έχω μπολιάσει σε νεραντζιά.
Τα δέντρα είναι ζωηρά και παραγωγικά...
...οι δε καρποί

 ....ιδιαίτερα μεγάλου μεγέθους...
 ...¨φέρνουν¨ κάπως σε πορτοκάλι.
Λόγω δε, του ότι δεν υπολείπεται σε σάκχαρα...
...από τα ξαδελφάκια του,
 δεν καταφέρνει να φτάσει  στον καιρό του.

 Πάντως,
απομένει για συγκομιδή,
το μόνο ξινό επάνω στο δέντρο
παρέα με το πορτοκάλι Βαλέντσια
και τα μανταρίνια Ενκόρ.
(Εαν δεν υπάρξει
σαρωτική επίσκεψη δίποδων τρωκτικών...) 

....


Από μια ιδιοτροπία μου,
δεν εγκατέστησα μαζί με τα υπόλοιπα,
την άσπερμη μανταρινιά Κλημεντίνη.
Έχω σκοπό να επανορθόσω
εμβολιάζοντας την ποικιλία
 επάνω σε κάποιο από τα νέα σπορόφυτα νεραντζιάς που έφτιαξα πέρσι.
....

Να αφήσω στην άκρη
το  Περγαμόντο...
.....
...και να δούμε τώρα τους  μαγικούς 
αν και όχι ιδιαίτερα δημοφιλείς βοτρυόκαρπους;...

Όταν έψαχνα ¨κόκκινο¨γκρέϊπφρουτ
είχα κάτι πιο πολυ κόκκινο στο μυαλό μου.
Δυστυχώς όταν τα αγόρασα αυτά τα δύο είδη
-το...¨άσπρο¨και το ¨κόκκινο¨,
δεν μπορούσαν στο φυτώριο να μου πουν ακριβώς τι μου δίνουν 
όπως πολύ θα το ήθελα τουλάχιστον εγώ.
Το άσπρο ήταν κοντά στο 11% σάκχαρα.


Τώρα που βρήκα τον ¨παπά¨...
-το διαθλασίμετρο δηλαδή-
ας μετρήσω και το...
 νεράντζι:
Την εποχή που δεν είχαμε ακόμα παραγωγή λόγω μικρής ηλικίας των υπόλοιπων,
το πίναμε:
ο μικρός με μέλι 
(τότε από τα μελισσάκια μας),
εμείς δε οι ¨μεγάλοι¨,και σκέτο!
Βέβαια, στο νεράντζι και στις νεραντζιές,
οφείλω
-σύμφωνοι-
 ξέχωρη αναφορά.

 Καθόλου άσκημα νομίζω...
Και ήτανε από τα άγουρα αυτό...

Στις λεμονιές;
Ακόμα δυσκολότερα τα πράγματα...
Για αυτές θέλω να πω μερικά στην ώρα τους...
Γ
Για την ώρα,στύβω και ένα λεμονάκι
να το προσθέσω στον χυμό...
...ότι πρέπει για το λίγο έστω κρύο 
του Γενάρη 2013.


Χώρος και ώρα για το ρεζουμέ:
Το παιχνίδι στα εσπεριδοειδή
δεν παίζεται
 -όπως νόμιζα- 
στα σάκχαρα.
Αλλά,
 στα οξέα τους.


Κλείνοντας,
....χρειάζεται να το γράψω;:
Καθ όλη τη ζωή τους,
 τα φρούτα στο δέντρο επάνω,
...δεν έχουν δεχτεί ράντισμα .
Δεκτό.: 
Τεράστια η κουβέντα
 για την αναγκαιότητα η μη 
της φυτοπροστασίας,
άστο όμως για άλλη ώρα...
Με περιμένει το τελευταίο βήμα
που θα με φέρει
 με την βοήθεια 
της απόσταξης με βρόχινο νερό
κοντά...
...στη ¨καρδιά¨,το ¨πνεύμα¨ του αγρού...
...χάδι για τις δικές μας καρδιές
μέσα από τις αισθήσεις μας...
Συμπυκνωμένος 
ο επίγειος παράδεισος και ο χρόνος του,
 σε φτωχά μπουκαλάκια...
Ανθόνερο 
και  αιθέριο έλαιο εσπεριδοειδών.
Από τα πιο όμορφα στολισμένα δεντρα του χειμώνα,
Δώρα στον τόπο 
από την εσπερία.